Laatste update zondag, 8 februari 2026
Laatste nieuws
- Oproep SSS’68 voor bestuursleden en vrijwilligers
- Uitbreiding milieuruimte vliegbasis Leeuwarden
- Code rood: school gesloten, Bôlekoer vanmiddag open
- Fotospeurtocht februari 2026
- Krielhaantje gesignaleerd in Skoallestrjitte
- Marsumer koor Nocht en Wille te gast bij Koffie Inloop
- Ite mei De Theedoeken
- Tsjerkenijs jannewaris – maart 2026
- Kermisman Johnny Kooistra overleden
- Loopfiets van Marsumer Jan Venema in museum
Oranjekoek voor vliegbasis
De Dorpsbelangen van Jelsum/Koarnjum en Marsum trakteerden de piloten op oranjekoek. Bijzonder, want dat verwacht je niet van deze geluidkritische Dorpsbelangen. Daar moet dan wel een reden achter zitten.
“Dat klopt”, zo lieten Gerard Veldman uit Koarnjum en Geert Verf uit Marsum, ons weten. “De afgelopen weken en de komende weken vinden op verzoek van de Auditcommissie Geluidsmeetnet de zogenaamde vergelijkingsvluchten plaats. Bij deze vluchten wordt bekeken hoe de geluidsverschillen zijn tussen starts van de F-35 met en zonder naverbander (AB) aan. Met AB zit het vliegtuig veel hoger dan zonder (AB gaat alweer uit voor de hekken van de basis). Dat kan zo’n 5-10 decibel geluidsreductie geven voor Jelsum en Marsum. Nu wordt ook gekeken hoeveel meer geluid AB geeft voor andere dorpen en wijken. Dat lijkt mee te vallen. “We willen natuurlijk niet een verschuiving van het geluid geven. Per saldo moet er voor de omgeving winst te behalen vallen, anders heeft het geen zin”. De Auditcommissie zal samen met de vliegbasis en het Nationaal Lucht en Ruimtelaboratorium (NLR) de resultaten analyseren en het vervolg bepalen. Veldman en Verf weten dat de vliegbasis juist zo weinig mogelijk met AB willen starten om met de geluidsberekeningen beter uit te komen. “Ramsteinflag heeft veel geluidsruimte gevraagd. Ze zijn zuinig met de resterende geluidsruimte om dit jaar nog te proberen een week avondvliegen te kunnen houden. Dat zou betekenen dat we pas in 2026 vergelijkingsvluchten zouden kunnen houden, maar op ons verzoek hebben ze het toch naar voren geschoven. Dat verdient oranjekoek van de Marsumer bakkerswinkel”.
Maar er is meer, zo lieten beide heren ons weten. “Het viel ons op dat de geluidspieken boven de 115 decibel minder vaak voorkomen. Tot december vorig jaar waren er gemiddeld 25 overschrijdingen per maand. M.i.v. december waren het gemiddeld 8,5 per maand. De vliegbasis liet weten vanaf december op een iets andere wijze te starten waardoor de vliegtuigen iets hoger zitten bij de dorpen Marsum en Jelsum. Dat scheelt een paar decibel aan geluid”. Belangrijk omdat de Auditcommissie geen geluidspieken van boven de 115 decibel wil. Bij langdurige blootstelling (meer dan 9 seconde continu) kan er acute gehoorbeschadiging plaatsvinden. En een derde reden voor de oranjekoek was dat de piloten zelf gekomen waren met een ander idee om geluid te beperken. Door bij een landingsnadering het zogenaamde circuitbochtje boven de baan iets sneller aan te vliegen hoeft in de 2e helft van de bocht minder vaak gas bijgegeven te worden. Gas bijgeven zorgt voor extra geluid voor de dorpen en wijken die het staartlawaai ontvangen. Dat kan dus zo verminderd worden. Verder onderzoekt de vliegbasis om nog meer gebruik te maken van de simulator. Zoals eerder gemeld is het aantal weken avondvliegen hierdoor met ongeveer de helft gereduceerd t.o.v. de F-16 periode. Mogelijk kunnen de doorstartsoefeningen ook vaker in de simulator plaatsvinden.
Al met al genoeg reden voor Gerard en Geert om de vliegbasis te bezoeken en de squadroncommandant een doos oranjekoek te overhandigen. Als bedankje en als aanmoediging om door te gaan met het optimaliseren van de vliegpatronen.
Foto: Defensie
Van links naar rechts: Gerard Veldman, Geert Verf, Hoofd Operations en Commandant 322 squadron
Op herhaling:
Geert Verf moet een soort herbeleving hebben meegemaakt. In 1980 overhandigde hij Belgische gastvliegers patat met mayo. Toen met de vraag erbij om zo weinig mogelijk geluid te maken en dat dit het beste kon door zo snel mogelijk weer terug te gaan. De patat zal vast gesmaakt hebben, maar deze opmerking viel minder goed. De verhoudingen tussen vliegbasis en omgeving lagen toen grimmig vanwege de dreigende afbraak van 124 woningen. Gelukkig kon dit uiteindelijk voorkomen worden en werden de woningen voorzien van geluidsisolatie.
Als vergelijk de foto van destijds. Van links naar rechts: Anton Langbroek uit Marsum, George Walther uit Koarnjum, Geert Verf, basisvoorlichter van Leeuwen en de squadroncommandant van de Belgen.
