Reparatie torenuurwerk te Marsum

zondag, 24 mei 2026 Actueel

---

Zoals u waarschijnlijk gemerkt hebt, staat het 17^e eeuwse smeedijzeren torenuurwerk van de Marsumer toren al een paar weken stil.

Het gaande werk (het tikken van het uurwerk + aandrijving wijzers) functioneert niet goed, de tanden van het gangrad zijn versleten. Daardoor is de uitslag van de slinger te klein, er is geen stelmogelijkheid meer over. Dit gangrad moet dus geheel vernieuwd worden.

Het slagwerk (zorgt voor het slaan van de hele- en halve uren op de grote luidklok) heeft twee pal-veren. Deze veren voorkomen het terugdraaien van de opwindtrommel na het opwinden van het gewicht (een zware keisteen). Deze veren zijn versleten, de veerkracht is minimaal, daardoor is er te weinig tegendruk voor de pallen, zij dienen vervangen te worden.

De torenklok restaurateur Ralf van Veghel uit Brabant heeft woensdag 20 mei van het gaande werk het gangrad +as en de opwindtrommel van het slagwerk gedemonteerd en meegenomen naar de werkplaats.Over een tijdje kunnen het nieuwe gangrad en de opwindtrommel met de twee nieuwe pal-veren weer teruggeplaatst worden. Deze onderdelen kunnen zeker weer een eeuw mee!

Verder krijgen torenuurwerk en luidklokken hun jaarlijkse onderhoudsbeurt.

Foto: Gangrad met lepelspil

Foto: Onderdeel van de oude wijzer voordat het een slingeruurwerk was. Dus voor 1657. Deze zal dus meer dan 400 jaar oud zijn. Deze is ooit eens gevonden op het kerkhof.
Wanneer en door wie is onbekend.

Tekst: Bert Prins.
Bert Prins is bestuurslid van Stichting Behoud Monumenten Waadhoeke.
Deze Stichting beheert o.a. 12 historische kerktorens met luidklokken en torenuurwerken.

Zie  monumentenwaadhoeke.nl

Foto’s: Geert Verf

---

• reparatie uurwerk torenklok, restaurateur, torenuurwerk

---